مىگويند : « ملا شدن چه آسان ، آدم شدن چه مشكل » صحيح نيست . بايد گفت : ملا شدن چه مشكل ، آدم شدن محال است ! كسب فضايل و مكارم انسانى و موازين آدميت از تكاليف بسيار مشكل و بزرگى است كه بر دوش شماست . گمان نكنيد اكنون كه مشغول تحصيل علوم شرعيه مىباشيد ، و فقه كه اشرف علوم است مىآموزيد ، ديگر راحتيد ، و به وظايف و تكاليف خود عمل كرده‌ايد ؛ اگر اخلاص و قصد قربت نباشد ، اين علوم هيچ فايده‌اى ندارد . اگر تحصيلات شما - العياذ باللَّه - براى خدا نباشد و براى هواهاى نفسانيه ، كسب مقام و مسند ، عنوان و شخصيت در اين راه قدم گذاشته باشيد ، براى خود وِزر و و بال اندوخته‌ايد . اين اصطلاحات اگر براى غير خدا باشد ، وزر و و بال است . اين اصطلاحات هر چه زيادتر شود ، اگر با تهذيب و تقوا همراه نباشد ، به ضرر دنيا و آخرت جامعهء مسلمين تمام مىشود . تنها دانستن اين اصطلاحات اثرى ندارد . علم توحيد هم اگر با صفاى نفس توأم نباشد ، و بال خواهد بود . چه بسا افرادى كه عالِم به علم توحيد بودند و طوايفى را منحرف كردند . چه بسا افرادى كه همين اطلاعات شما را به نحو بهترى دارا بودند ؛ ليكن چون انحراف داشتند و اصلاح نشده بودند ، وقتى وارد جامعه گرديدند بسيارى را گمراه و منحرف ساختند . اين اصطلاحات خشك اگر بدون تقوا و تهذيب نفس باشد ، هر چه بيشتر در ذهن انباشته گردد ، كبر و نخوت در دايره نفس بيشتر توسعه مىيابد ؛ و عالم تيره‌بختى كه باد نخوت بر او چيره شده ، نمىتواند خود و